Jeśli śledzicie naszego bloga, zapewne wiecie, że przejechaliśmy rowerami polskie wybrzeże Bałtyku od Świnoujścia po Hel. Nim jednak wyruszyliśmy w trasę, jeszcze na etapie planowania, naszą uwagę przykuł ciekawie brzmiący Szlak Latarni Morskich. O istnieniu latarni wiedzieliśmy, ale była to wiedza raczej podstawowa… Postanowiliśmy więc zobaczyć je wszystkie, a wszędzie, gdzie było to możliwe, ,,zdobyć” każdą osobiście!

Gęsto rozsiane wzdłuż wybrzeży latarnie morskie pełniły niegdyś ważną rolę wież nawigacyjnych, wskazujących marynarzom bezpieczną drogę. Z czasem statki zaczęto wyposażać w nowoczesne technologie radiowe i satelitarne, które znacznie zwiększyły ich bezpieczeństwo, ograniczając przy tym rolę tradycyjnych latarni. Są jednak one wciąż wykorzystywane jako część systemu wspierającego nawigację. W Polsce mamy obecnie 15 czynnych latarni morskich- z czego 7 leży na terenie województwa zachodniopomorskiego, a pozostałych osiem na terenie województwa pomorskiego.

Latarnie poza swoja podstawową funkcją stały się niezwykle atrakcyjne z turystycznego punktu widzenia. Nie tylko  są to często obiekty zabytkowe, o ciekawej historii i architekturze, ale również ze względu na ich wysokość, stanowią doskonałe punkty widokowe, z których podziwiać można nadbałtyckie plaże i oczywiście sam Bałtyk. 

Szlak Latarni Morskich

Świnoujście

Licząca 68 metrów latarnia jest najwyższą nad Morzem Bałtyckim i jedną z najwyższych na świecie. Dzięki temu jej światło może zostać dostrzeżone przez statki nawet z odległości 46,3 km! Wejście na jej szczyt to nie lada wyzwanie, gdyż do pokonania czeka dokładnie 308 schodków, w wąskim i krętym korytarzu. Warto jednak podjąć ten wysiłek, bo z góry roztacza się doskonały widok na ujście Świny, którym wpływają statki kierujące się dalej w stronę Kanału Piastowskiego i Szczecina.

W pobliżu latarni znajduje się warty odwiedzenia Fort Gerhard (bardzo polecamy, niezwykle ciekawe oprowadzanie!), a w drodze to latarni mija się słynny Terminal LNG w Świnoujściu, zwany powszechnie gazoportem.

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: najwyższa latarnia bałtycka

Widok z latarni w Świnoujściu na morze.
Taki widok rozpościera sie po wejściu na najwyższą z polskich latarni.
Latarnia w Świnoujściu.

Kikut

Do tej latarni nie jest tak łatwo się dostać, jak do tej świnoujskiej. Dojazd rowerem z sakwami stanowił już spore wyzwanie, a ostatecznie i tak, tuż przed samą latarnią, musieliśmy zostawić nasze jednoślady i i wejść na klif pieszo. Latarnię w pełni zautomatyzowano, a skoro nie potrzebuje obsługi, nie jest udostępniona do zwiedzania. Nie ma też w związku z tym co liczyć na widoki. Podsumowując, szału nie było, ale pamiątkowe zdjęcie pod latarnią udało się ,,ustrzelić”. Poza tym dojazd tam, choć niełatwy, prowadził całkiem przyjemnym lasem, tak więc zobaczenie Kikuta można wykorzystać jako pretekst do miłego spaceru.

Możliwość zwiedzania: nie

Naj… : najtrudniej dostępny obiekt na Szlaku Latarni Bałtyckich

Latarnia Kikut na Szlaku Latarni
Kikut to latarnia, do której najtrudniej się dostać.

Niechorze

O ile latarnia w Świnoujściu dzierży tytuł najwyższej polskiej latarnii morskiej, to ta niechorska według nas jest najładniejszą na całym szlaku. Piękna ceglana budowla, zielone okiennice i proporcjonalna bryła, sprawiły że wpadła nam po prostu w oko. Nasz pierwsze skojarzenie? Ktoś zbudował ją z… klocków Lego :)! Trochę tak wygląda, nieprawda?

Architektura-architekturą, ale koniecznie trzeba wejść na górę. Po pokonaniu 45 metrów i 210 schodów czeka na Was w nagrodę doskonały widok na plażę w Niechorzu. Aż trudno uwierzyć, że latarnia cudem ocalała z drugiej wojny światowej. Bowiem wycofujący się z Pomorza Niemcy planowali ją wysadzić, przygotowali już nawet ładunki… Na szczęście ładunki rozbito i plan się nie powiódł. Uff!

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: według nasz najpiękniejsza latarnia na polskim wybrzeżu Bałtyku

Latarnia w Niechorzu
Chyba najładniejsza latarnia na polskim wybrzeżu Bałtyku.
I widok z jej szczytu.

Kołobrzeg

Latarnia morska w Kołobrzegu stoi zaraz przy ujściu rzeki Parsęty. Wybudowana została pod koniec 1945, gdyż wcześniejsza budowla została wysadzona przez Niemców w marcu tego samego roku podczas słynnej bitwy o Kołobrzeg, w której udział brali żołnierze 1 Armii Wojska Polskiego.

Nowa latarnia wybudowana została bezpośrednio na Forcie Ujście, będącego systemem umocnień zbudowanych w Kołobrzegu od XVII wieku. Z góry doskonale widać kołobrzeskie molo oraz lokalną marinę.

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: Fort Ujście, gdzie stoi latarnia, był jednym z najdłużej broniących się niemieckich bastionów w trakcie Bitwy o Kołobrzeg

Latarnia w Kołobrzegu.

Gąski

Jedyna z latarni na którą nie weszliśmy. Absurdalna 1,5-godzinna przerwa obiadowa w środku dnia, na którą nie mogliśmy sobie pozwolić, jadąc rowerami. Chyba jedyny taki przypadek na całym szlaku – a szkoda, bo latarnia to na oko dość ciekawa i położona w interesującym miejscu. Wiemy, czepiamy się, ale czasem nam wolno, prawda?;) Kiedyś będzie pewnie okazja tam wrócić, bo przy tej wysokości, widok na okolicę musi być niczego sobie.

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: najbardziej skomercjalizowane otoczenie, ale może się czepiamy, bo ,,pocałowaliśmy klamkę”?

Latarnia w Gąskach.

Darłowo

Latarnia znajduje się w porcie Darłówko, przy ujściu rzeki Wieprza. Ładna i nieduża latarnia. W Darłowie spędziliśmy noc podczas naszego rowerowego przejazdu wzdłuż polskiego wybrzeża Bałtyku, więc mieliśmy nawet okazję podziwiać z jej szczytu zachód słońca. Widok statków leniwie wpływających do portu na noc to prawdopodobnie najbardziej romantyczny moment w czasie naszej jakże romantycznej 😉 wyprawy rowerowej. Dodajmy jeszcze, że okolica latarni została ostatnio elegancko zrewitalizowana, co zachęca do niespiesznych wokół niej spacerów. 

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: sama budowla niczym się nie wyróżnia, ale miło było oglądać z niej zachód słońca

Latarnia w Darłowie

Jarosławiec

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: najbardziej odmłodzona – jeśli tylko skończyli już remont na który wpadliśmy w 2018 😉

Niestety podczas naszej wizyty latarnia w Jarosławcu była remontowana i przez to cała zakryta rusztowaniami. Na szczęście możliwe było wejście na samą górę co też uczyniliśmy. Tym razem położenie latarni jest trochę nietypowe- znajdziecie ją nie nad samym morzem, ale trochę cofniętą, jakby w głębi miejscowości.

Niestety, ale latarnia była w remoncie, więc mamy tylko fotkę z jej szczytu.

Ustka

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: najbardziej fikuśna bryła- gzymsy, daszki, okienka, no i ta ośmiokątna wieża!

Latarnia wybudowana została u ujścia rzeki Słupi w 1892, a nietypowa, ośmiokątna wieża, figuruje na nadmorskich widokówkach już od 100 lat. W bardzo dobrym stanie dotrwała do naszych czasów i cieszy oczy również współczesnych parawaniarzy ;). Do latarni dojdziecie zarówno szeroką piaszczystą plażą, jak i łączącą się z terenem zielonym Promenadą Nadmorską- zachęcamy więc do spacerów!

Latarnia w Ustce jest naprawdę skromna,

Czołpino

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: najlepszy punkt widokowy do oglądania wydm

By do niej dojechać musieliśmy trochę zboczyć z rowerowej trasy R10, a w przypadku dojazdu samochodem, trzeba liczyć się z koniecznością dojścia kawałek piechotą.Warto jednak udać się na spacer lub podjechać rowerem, gdyż widoki to rekompensują. Latarnię w Czołpinie widać już z daleka, podczas jazdy leśną dróżką, a z góry roztacza się doskonały widok na wydmy Słowińskiego Parku Narodowego

Do latarni prowadzi długa leśna droga. Na koniec czeka Was lekka wspinaczka.
Latarnia Morska Czołpino.
Z jej szczytu podziwiać można wydmy Słowińskiego Parku Narodowego.

Stilo

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: największa metalowa latarnia

Latarnię Stilo oddano została do użytku na początku XX wieku. Pod względem wyglądu wyróżnia się wśród polskich latarni. Po pierwsze, jest jedną z dwóch latarni wybudowanych ze stali. Ma przekrój szesnastokąta i jest pomalowana w charakterystyczne czarno-biało-czerwone barwy, co czyni ją dość charakterystyczną i jakby to powiedzieć… ,,magnesikową” ;). Jechaliśmy do niej rowerami, więc dobrze pamiętamy, że wybudowana została na dość wysokiej wydmie…

Latarnia Stilo.

Rozewie

Latarnia w Rozewie jest najsztarszą na na polskim wybrzeżu. Ma murowaną podstawę, ale górę wykonano z metalu. Pod koniec słonecznego dnia było tam już ciepło, zastanawialiśmy się więc jakie muszą panować tam temperatury w bardzo słoneczny, letni dzień. Poza widokami z góry, latarnia skrywa małe muzeum poświęcone historii latarnictwa.

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: najstarsza polska latarnia wybudowana w 1822 roku

Latarnia Rozewie.

Jastarnia

Kolejna latarnia na Mierzei Helskiej. Wybudowana w 1950 latarnia w Jastarni jest najmniejszą z polskich latarni i jedną z dwóch, obok Stilo, w całości wykonanych metalu. Niestety nie udostępniono ją do zwiedzania, a lokalizacja w środku leśnego gęstowia, nie czyni z niej również ciekawego obiektu fotograficznego.

Możliwość zwiedzania: nie

Naj…: najmniejsza z polskich latarni, licząca zaledwie 13,5m wysokości

Rozewie. Tej latarni zwiedzać się nie da.

Hel

Obecna latarnia wybudowana została w 1942 roku przez Niemców, gdyż wcześniejsza, wzniesiona w XIX wieku, została wysadzona przez polskich saperów we wrześniu 1939 aby utrudnić ostrzał niemieckiej artylerii. Jak widać na tym i na wcześniejszych przykładach, latarnie morskie stanowiły nie tylko doskonały punkt obserwacyjny, ale i świetne miejsce do wstrzeliwania się artylerii. Z tego względu niejedna ucierpiała podczas drugiej wojny światowej.

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: najbardziej na końcu/początku Polski ;)?

Latarnia Morska Hel.

Port Północny

Współczesny obiekt wybudowany w 1984 roku na terenie gdańskiego portu. Bryła jest nowoczesna i trochę brakuje jej uroku starych latarni -no ale cóż, ma służyć, a nie wyglądać.  Co ciekawe, jest jedyną polską latarnią wyposażoną w windę.

Możliwość zwiedzania: nie

Naj…: najmłodsza polska latarnia

Krynica Morska

Tej nie widzieliśmy. Znaczy się, widzieliśmy wiele lat temu przed powstaniem bloga, jakieś dwie dekady temu, czyli grubo przed erą Instagrama- czyli się nie liczy, prawda ;)? Oznaczamy jako do zobaczenia! Może przy okazji trasy wzdłuż Mierzei Wiślanej?

Możliwość zwiedzania: tak

Naj…: powiemy jak znów ją zobaczymy, niewiele pamiętamy z czasów szkolnych

Inne latarnie na polskim wybrzeżu

Poza wyżej wspomnianymi wciąż działającymi latarniami na polskim wybrzeżu znajdą się też latarnie wygaszone – Nowy Port oraz ,,nowa” latarnia morska w Rozewiu. Ciekawostką jest, że Twierdza Wisłoujście, a dokładniej jej wieża, również pełniła do XVIII wieku funkcję latarni.

Które latarnie udało Wam się odwiedzić? Jakaś konkretna zapadła w pamięć? A może znacie jakieś ciekawe historie, które moglibyśmy dodać do naszych opisów?

4 komentarze

  1. Piękny pomysł, świetna realizacja. Na pewno jak byliśmy w pobliżu to i latarnię zaliczaliśmy, więc wszystkie albo prawie wszystkie udostępnione do zwiedzania. Inna sprawa że raczej z doskoku i w ramach „szukania atrakcji” więc raczej bez przygotowanie merytorycznego.
    A na Helu macie jeszcze dostępną do zwiedzania Wieżę Kierowania Ogniem, nie jest to stricte latarnia morska, choć służyła też do namierzania, obserwacji i swoistej nawigacji.

  2. Nie słyszałam o Szlaku Latarni Morskich a jak widać prezentuje się nieźle. Osobiście z powyższej listy widziałam niewiele. A może tak podsumować ile schodów pokonaliście?

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Opublikuj komentarz