Historia Lipnicy Murowanej – co poza palmami?

Choć dziś Lipnica Murowana to nieduża wieś zamieszkała przez ledwie 900 osób, w przeszłości stanowiła istotny punkt tzw. traktu węgierskiego, a więc drogi handlowej łączącej Węgry z Bochnią i dalej Krakowem. Początki osadnictwa w Lipnicy datujowane są na IX- X wiek, jednak została ona zniszczona w trakcie najazdów tatarskich. Po tych wydarzeniach podźwignęła się na nowo, a na wiek XI szacownae jest utworzenie na tym terenie parafii św. Leonarda i pierwszego drewnianego kościoła. Ulokowana na nowo jako miasto przez króla Łokietka, rozrosła się do dużego ośrodka, znanego głównie z wyrobów ceramicznych.

lip 3small

Do dziś zachował się oryginalny układ rynku, typowy dla miast zakładanych na prawie magdeburskim. W średniowieczu przechodził przez Lipnicę szlak kupiecki, co napędzało stosunki gospodarcze, a nadane prawo składu wymuszało na kupcach zatrzymujących się w mieście wystawianie swoich produktów na sprzedaż okolicznym mieszkańcom. W Lipnicy miały miejsce również regularne jarmarki, na których chłopi handlowali płodami rolnymi. Tak intensywne życie ekonomiczne świadczy o sprawnych strukturach administracji i cechów rzemieślniczych. To ciekawe, jak dynamiczne potrafiły być niewielkie średniowieczne ośrodki i co można wyczytać z niewielu pozostałych z tych czasów źródeł. Po potopie szwedzkim Lipnica Murowana zaczęła podupadać i nigdy nie odzyskała swojej ekonomicznej świetności, a przetaczające się przez tereny Galicji wojny i zarazy nie ułatwiały stabilizacji. Dziś Lipnica Murowana to niewielka wieś, licząca ledwie 900 mieszkańców, jednak warto do niej zawitać- dla historycznego rynku, drewnianego kościółka z listy UNESCO czy aby poznać historię lipnickich świętych- Szymona i pań Ledóchowskich.

Kosciół św. Leonarda 

Ledwie 200 metrów od rynku znajdziecie unikatowy kościółek św. Leonarda, pochodzący z XV wieku. Pierwszy kościół pod tym samym wezwaniem stał na tym terenie podobno już od XI wieku (rzekomo na uprzednim miejscu kultu Światowida) i według niektórych danych XV-wieczna budowla zawiera w sobie elementy poprzedniej konstrukcji.

lip4small

Jest to jeden z najcenniejszych kościołów gotyckich w Polsce. Przepiękne polichromie, zapach drewna i lekki półmrok czynią wizytę w tym miejscu unikalną.

lipnica1

polichromie w kościele, źródło.

Niegdyś świątynię zdobiły zabytkowe tryptyki, jednak po ich kradzieży i odzyskaniu w 1992, przeniesiono je do Muzeum Diecezjalnego w Tarnowie. W 1997 roku kościół ucierpiał na skutek wylewu pobliskiej rzeki- Uszwicy. Dziś wyglądała ona na niepozorny strumyk, ale ze względu na swój górski charakter, Uszwica potrafi szybko przybrać wód, stanowiąc realne zagrożenie dla zabytkowej świątynii. W 1997 fala podmyła kamienie z fundamentów, wdarła się ze szlamem do świątyni, a mieszkańcy Lipnicy musieli wzmocnić kościół, przywiązując go ogromnymi linami do drzew.

lip2

polichromie w kościele, źródło.

Ostatnio zaczęto pracę nad uregulowaniem rzeki, kościół podniesiono również o kilkadziesiąt centymetrów i wyposażono w mobilną zaporę przeciwpowodziową. W końcu o zabytek znajdujący się od 2003 roku na liście światowego dziedzictwa UNESCO trzeba należycie się troszczyć.

A to jeszcze nie wszystko… 

Wycieczkę do Lipnicy można sprytnie połączyć z wizytą w Wiśnicko- Lipnickim Parku Krajobrazowym i w kilku ciekawych miejscach położonych w okolicy, nad czym chętnie pochylimy się w następnej kolejności. Dookoła znajdziemy wiele obiektów ze Szlaku Architektury Drewnianej, a miłośnicy militariów mogą zabawić się w tropienie wojennych cmentarzy.

Miłośnikom kulinariów oraz zmarźniętym turystom polecamy również słynną lipnicką herbatę z lipy. Pyszna!

Polecamy też nasze wpisy o lipnickim Konkursie Palm oraz o Nowym Wiśniczu!

20160320_100518Podobał się Wam wpis? Zainspirowaliśmy? A może macie inne opinie? Koniecznie dajcie znać w komentarzach, to dla nas bardzo ważne!

DODATKOWE INFORMACJE:

  • Kościół św. Leonarda otwierany jest po uprzednim umówieniu się telefonicznie: plebania- (014) 68 52 601, 68 52 110, Biblioteka Gminna: (014) 68 52 617, parlipnica@tarnow.opoka.org.pl
  • Szlak Architektury Drewnianej: KLIK
Opt In Image

Zapisz się do naszego newslettera!

Podobał Ci się artykuł na Polska Po Godzinach? Chcesz mieć pewność, że nie ominą Ciebie najnowsze wpisy? Zamów nasz newsletter by być na bieżąco.